Άρτεμις

Η Άρτεμις ήταν της Λητούς η σεμνή και άγρια θυγατέρα, του Διός το αδάμαστο τέκνο και η δίδυμη αδερφή του Απόλλωνα, βασίλισσα των βουνών και των δασών, θεά του κυνηγιού, προστάτιδα του τοκετού και των ζώων. «Νυκτερόφοιτος», Θεά δαδούχος που την νύκτα τρέχει στις πιο ψηλές απάτητες βουνοκορφές παρέα με τον Άνεμο.

Η γέννηση της θεάς, όπως και του αδελφού της, έγινε η αιτία της εμφάνισης της Δήλου στο Αιγαίο, για να γεννηθούν εδώ, οι δύο θεοί του Φωτός: ο Απόλλων, θεός του φωτός της ημέρας και η Άρτεμης, θεά του φωτός της νύχτας. Ένας τόπος ιερός, με καθορισμένη θέση στην Ελληνική Μυθολογία, δεδομένου ότι πριν γίνει Δήλος (ορατή), ήταν ένας πλωτός, περιπλανώμενος βράχος που ονομαζόταν Ορτυγία ή Άδηλος (αόρατη). Όταν η Λητώ, έγκυος έψαχνε να βρει τόπο να γεννήσει, μακρυά από την οργή της Ήρας, ο Δίας έκανε έκκληση στον αδελφό του, τον Ποσειδώνα, να τους βοηθήσει να βρουν ένα μέρος κάπου στη θάλασσα. Ο Ποσειδώνας τότε πήρε τον αόρατο πλωτό βράχο Άδηλο και τον αγκυροβόλησε στη θάλασσα, με τέσσερις στήλες διαμαντένιων αλυσίδων και τον ονόμασε Δήλο (ορατό). Και έτσι, η Λητώ πήγε στην Ιερή Λίμνη, στο κέντρο της οποίας βρισκόταν ένα φοινικόδεντρο. Εκεί, και χωρίς βοήθεια, καθώς η Ήρα είχε απαγορεύσει στην μαία-θεά Ειλείθυια να την βοηθήσει, γέννησε. Το πρώτο μωρό ήταν η Άρτεμις και, εννέα ημέρες αργότερα, γέννησε τον Απόλλωνα. Η Άρτεμις, θεϊκό βρέφος εννέα ημερών, βοήθησε τη μητέρα της να γεννήσει τον αδερφό της. Από τη στιγμή εκείνη και μετά, η Δήλος έγινε τόπος ιερός, παραμένοντας για πάντα λουσμένος στο φως του Απόλλωνα.

Ο χαρακτήρας της Αρτέμιδος ήταν πολύ ιδιαίτερος. Βρέφος ακόμη, ταυτίζεται με την μαία-θεά Ειλείθυια και γίνεται προστάτρια των τοκετών. Από παιδί ήξερε τι ήθελε, σταθερό και άκαμπτο στις αποφάσεις του. Ο Δίας τη θαύμαζε για την επιμονή της και την ευστροφία της, της είχε αδυναμία και της έκανε όλα τα χατίρια. Από τα πρώτα πράγματα που του ζήτησε η Άρτεμις, σαν δώρο, ήταν η αιώνια αγνότητα και παρθενία. Ήταν θεά αμείλικτη που ποτέ σχεδόν δε συγχωρούσε. Η αδυσώπητη οργή της ήταν έτοιμη να ξεσπάσει, ανά πάσα στιγμή, απέναντι στον παραβάτη των αυστηρών της κανόνων. Ήταν θεά δραστήρια, σκληρή και αεικίνητη, συνειδητοποιημένη, ώριμη κι αποφασιστική. Ήταν η «Πότνια Θηρών» (Δέσποινα των ζώων) και «Αγροτέρη» του Ομήρου, με καθολική κυριαρχία στη φύση: ήμερα και άγρια ζώα, ψάρια και πουλιά ήταν όλα τους κάτω από την προστασία της.

Ως «Θεά της Σελήνης» των Ορφικών ύμνων, συσχετίστηκε με τη Σελήνη, αλλά και την Εκάτη. Η Εκάτη, ως τρίμορφη και μεγάλη θεά, υπάρχει και στους τρεις κόσμους. Όταν όμως παίρνει συγκεκριμένη μορφή, σε έναν κόσμο, τότε το δεδηλωμένο μέρος αυτής γίνεται η Άρτεμις. Η δε Σελήνη εκφράζει τη συμπύκνωση των ιδεών της θεάς, όπως ο ήλιος του Απόλλωνα. Το όνομα της Σελήνης δηλώνει το σέλας, το φως, όχι το άπλετο φως του πρωινού αλλά τον ηδύ φωτισμό που συντροφεύει την Νύκτα αλλά και τη «νυκτερόφοιτη» θεά Άρτεμη. Είναι μια βαθειά συγγένεια που συνδέει τις δύο, διαφορετικές μεταξύ τους, θεές. Και οι δύο εμφανίζονται  στις αναπαραστάσεις να κρατούν αναμμένη την δάδα τους. Ο Απόλλων ως αρσενική ενέργεια  έχει το φως η Άρτεμις ως θηλυκή ενέργεια δέχεται το φως του Ηλίου, γι΄αυτό  παρομοιάζεται με την Σελήνη. Η Άρτεμις ενσωμάτωσε, επίσης, πανάρχαιες θεότητες όπως τη Βριτομάρτυ της Αίγινας, τη Δίκτυννα, την Καλλιστώ της Αρκαδίας, τη Λαφρία της Καλυδώνας, μεταξύ άλλων.

Τα σύμβολα της Αρτέμιδος ήταν πολλά και ποικίλα. Ξεκινούσαν από ζώα και φυτά και κατέληγαν σε όπλα. Τα βασικά της σύμβολα το τόξο, η ημισέληνος και το ελάφι.

1. Ναός της Αρτέμιδος στο Ιερό του Ασκληπιού στην Επίδαυρο (Πελοπόννησος)
2. Ιερό Αρτέμιδος «Αυλιδείας» στην Αυλίδα (Βοιωτία)
3. Ιερό Αρτέμιδος «Ορθίας» στη Σπάρτη (Πελοπόννησος)
4. Αρχαίος Ναός της Αρτέμιδος στο Γκορτσούλι Μαντινείας (Πελοπόννησος)
5. Ιερό Αρτέμιδος στην Ιθώμη (Πελοπόννησος)
6. Ιερό Αρτέμιδος «Λαφρίας» στην Καλυδώνα (Αιτωλοακαρνανία)
7. Ναός Αρτέμιδος Αγίων Θεοδώρων Κέρκυρα
8. Ιερό Αρτέμιδος στον Αυλώνα Μύρινας Λήμνου
9. Ναός Αρτέμιδος «Βραυρωνείας» στη Βραυρώνα (Αττική)
10. Ιερό Αρτέμιδος «Αγροτέρας» στο Μετς (Αθήνα)
11. Ιερό Αρτέμιδος «Ταυροπόλου» στη Λούτσα (Αττική)
12. Ιερό Αρτέμιδας «Προσηώας» στην Εύβοια
13. Ναός Αρτέμιδος «Ορθασίας» Βάσσες (Πελοπόννησος)
14. Ιερό Αρτέμιδος «Ημέρας» Λουσών Αχαΐας (Πελοπόννησος)

Comments are closed.